Kraj Izrael

Stolica: Jerozolima
Powierzchnia: 22 072 km²
Ludność: 7 653,6 tys.
Waluta: nowy szekel izraelski (NIS), 1 szekel = 100 agorot
Napięcie: 230 V
Język: hebrajski, arabski
Wiza: wiza nie jest wymagana (wymagany paszport)

Centralny Izrael

Ejlat

Hajfa

Jerozolima

Judea

Morze Martwe

Południowy Izrael

Północny Izrael

Samaria

Strefa Gazy

Tel Aviv

Pulsująca energia, bogate życie nocne, złociste plaże i niezwykła architektura „Białego Miasta”.

Kuchnia

Wśród wielu atrakcji przyciągających turystów do Izraela jest także kuchnia – pyszna, kolorowa, ładnie podana i aromatyczna. Jedzenie jest proste, ale w pewien sposób odzwierciedla przynależność etniczną mieszkańców i niejednokrotnie potrafi zaskoczyć kulinarnych podróżników. Należy jednak pamiętać, że kulinarni twórcy izraelskiej kuchni kierują się ściśle przestrzeganymi zasadami. Podstawowym pojęciem najczęściej kojarzącym się z kuchnią żydowską jest słowo koszer, czyli „zdatny”, dopuszczające do spożywania tylko potrawy zgodne z zasadami prawa religijnego, chociaż jego interpretacja przez poszczególne społeczności żydowskie może być różna. Dla turystów zasady takie nie zawsze mogą wydawać się jasne, niemniej warto pamiętać, że mięso wybranych zwierząt może pochodzić wyłącznie z uboju rytualnego zwanego szechitą, a wieprzowina, konina czy mięso z królika uchodzi za „nieczyste”, podobnie jak niektóre owoce morza.  Niepodważalnym wymogiem koszerności jest także niełączenie mleka i mięsa, dlatego w wielu restauracjach, które podają mięso, nie można dostać kawy z mlekiem i deserów mlecznych.

W celu poznania prawdziwej kuchni żydowskiej najlepiej udać się do miejsc prowadzonych przez ortodoksyjnych Żydów pieczołowicie dbających o przestrzeganie zasad kulinarnych. Zdarza się jednak, że większość restauracji, a także hoteli, respektuje prawo żydowskie i oddzielnie sprzedaje produkty mleczne i mięsne.

Kuchnia żydowską łączy w większej mierze elementy różnych kuchni, z którymi przez stulecia spotykali się Żydzi mieszkający w różnych zakątkach świata. Posiłki zwykle zaczynają się od mezze, czyli zestawu przystawek z pieczywem „pita” i mogą to być przykładowo tahini – pasta z ziaren sezamu, tabbouleh – rodzaj kaszki lub humus – przekąska z ugotowanej i utartej ciecierzycy z czosnkiem, sezamem i sokiem z cytryny. Bardzo często liczba zakąsek może dochodzić do kilkudziesięciu, więc wcześniej warto zastanowić się nad kolejnością sięgania po przysmaki. Wśród popularnych potraw można także znaleźć kibbe – rodzaj krokietów z pszenicy, mięsa, cebuli i orzeszków piniowych.

Kulinarni podróżnicy z pewnością dostrzegą podobieństwo niektórych dań z kuchnią Bliskiego Wschodu i przede wszystkim z ciecierzycą, czyli rośliną strączkową, z której przyrządza się jedną z rozpoznawalnych potraw jaką jest falafel – małe kulki z ciecierzycy smażone w głębokim tłuszczu, serwowane w chlebie „pita” wraz z sałatką i przyprawami. Taka potrawa najlepiej smakuje z pikantną przyprawą harit, chociaż w wielu miejscach turystyczne nosy mogą wyczuć takie przyprawy jak kminek, kolendra, mięta, czosnek czy ostryż.

Sycąca jest bałkańska zapiekanka z serem, ziemniakami lub grzybami zwana borekas, natomiast turyści, którym nie odpowiadają dania wegetariańskie z pewnością sięgną po szaszlika – mięso przeważnie wołowe pod postacią befsztyku. Dla smakoszy mięsa powszechnym widokiem na ulicach są stragany z cielęcą, drobiową, jagnięcą i wołową szałarmą, obfitującą w solidną porcję sałatek, wyglądającą jak popularny kebab. Warto rozglądnąć się także za arabskim daniem z pieczonego kurczaka, cebuli, migdałów i przypraw podawanych w okrągłej „picie” mussacha lub za tzw. „Cygarem Marokańskim”, czyli mięsem zapieczonym i zwiniętym w cienkie rurki z dużą ilością pieprzu. Serca turystów podbijają także bliny – drożdżowe paluszki ze słonym nadzieniem z grzybów lub sera. Z Morzem Śródziemnym związana jest znana także w Europie baklava, czyli deser przyrządzany z plastrów ciasta, przekładanych masą orzechową i miodem lub cukrem.

Jak widać w kuchni izraelskiej można zauważyć wpływy sąsiednich krajów arabskich, a także tureckie i daleko-azjatyckie, dlatego warto rozglądnąć się za przytulną restauracją zamiast wstępować do pierwszego lepszego lokalu z europejskimi fastfoodami.

Tresc opisow dostarczana przez merlinx.

Zasady koszerności obejmują także ryby, które przygotowane mają być wraz z płetwami, ogonem i ośćmi. Szczególnie przy plażach można kupić podawane w taki sposób sardynki czy nawet ryby słodkowodne: pstrągi i tilapie nilowe, czy popularne ryby św. Piotra.

Warto także pamiętać o szabacie, kiedy większość Żydów nie przyrządza żadnych potraw, a najbardziej znanym daniem przygotowywanym w piątek przed zachodem słońca jest czulen – gulasz z koszernego mięsa z fasolą i cebulą, podawany również z jajkiem na twardo lub knedlami.

W wolnej chwili warto zajść na targowisko, by nabyć świeże kiwi, mango, granaty, jabłka jawajskie czy papaje, natomiast w upalny dzień nic nie gasi lepiej pragnienia niż soczysty arbuz.

Również kawa przywędrowała z wielu zakątków. W ulicznych kawiarniach można chociażby podelektować się kawą z pianką po wiedeńsku, czarną i słodką po turecku, w najmocniejszej wersji botz lub orzeźwiającym, kremowym naparem świeżej kawy.

Z wyprawy do Izraela mniej zadowoleni będą smakosze alkoholi, gdyż rynek procentowych trunków nie jest zbyt imponujący, niemniej w upalne dni można napić się popularnego piwa Nesher, Goldstar lub Maccabee, natomiast po kolacji sięgnąć po butelkę wina białego lub czerwonego, pochodzącego z okolic Galilei, Karmel czy Riszun Litsijjun.

Najczęściej Zadawane Pytania

Kiedy najlepiej wybrać się do Tel Avivu?
W regionie Tel Avivu łagodny klimat panuje przez cały rok. Najlepszym okresem, kiedy woda w morzu jest ciepła, a na plażach można opalać się całymi dniami są miesiące od kwietnia do października, chociaż w lipcu i sierpniu upały mogą najbardziej dawać się we znaki. Warto pamiętać, że ze względu na wrześniowe święta większość atrakcji turystycznych może być zamknięta.

Jaka waluta obowiązuje w Izraelu i jakie są orientacyjne ceny?
Walutą Izraela jest nowy szekel izraelski (NIS), 1 szekel=100 agorot. Ceny mogą się różnić zależnie od miasta, restauracji i poziomu konkurencji jaka występuje w poszczególnym miejscu. Warto także pamiętać, że za towary i usługi płaci się więcej w okolicach wielkich świąt żydowskich.

Gdzie i jakie pamiątki kupić w Tel Aviv?
Dobrym miejscem na robienie zakupów są deptaki małych miast, gdzie w witrynach sklepowych można wypatrzyć interesujące pamiątki. Cenną pamiątką przywiezioną z Izraela są przedmioty mineralne wykonane z mułu Morza Martwego, luksusowa biżuteria, brylanty, eleganckie futra i orientalne dywany. W wielu sklepach można trafić na wyszukane wyroby ze srebra, miedzi i skóry, hafty oraz ceramikę, szczególnie ormiańską. Uwagę turystów przyciągają fajki wodne oraz misternie wykonane dzbanki, filiżanki i talerzyki. Nie ma problemu ze znalezieniem figurek z drewna oliwkowego i wyrobów z ręcznie dmuchanego szkła, za którymi najlepiej rozglądać się na targowiskach. Religijni turyści z pewnością zainteresują się tradycyjnym rękodziełem sakralnym i judaiką od takich przedmiotów jak menory, świeczniki i mezuzy, po tkaniny ścienne i rzeźby przedstawiające sceny religijne oraz jarmułki, szale modlitewne i pojemniki na kadzidło. Wiele ciekawych przedmiotów można znaleźć u handlarzy antykami, interesujące jest także niebieskie szkło z Hebronu. Turyści chętnie kupują suszone, aromatyczne przyprawy, gdyż są łatwe w transporcie i dobrze się przechowują. Z Izraela można wrócić z wygodnych, oryginalnych sandałach. Targowanie się jest tradycją, ale tylko wtedy, gdy turyście naprawdę zależy na poszukiwanym towarze.

Doskonałym miejscem na zrobienie zakupów w Tel Avivie jest bazar Karmel w Dzielnicy Jemeńskiej z różnorodnością zapachów, dźwięków i barw, a także ulica Nahkalat Binyamin, na której rozkładają się sprzedawcy rękodzieła artystycznego, drewnianych rzeźb i wielbłądziej skóry. Najwięcej markowych sklepów znajduje się z kolei przy Sheinkin Street, natomiast egzotycznym bazarem, na którym można znaleźć wyszukane pamiątki jest „Shuk Ha Pishpeshim”.

Jaki czas obowiązuje w Izraelu?
W Izraelu do czasu polskiego dodajemy 1 godzinę.

Jak poruszać się po Tel Aviv?
Jednym z popularniejszych środków lokomocji są autobusy państwowej firmy, którymi szybko i wygodnie można podróżować po kraju. Dobrze prosperujące koleje państwowe, korzystające ze zmodernizowanych składów mogą być alternatywą dla autobusów, zwłaszcza, że ceny przejazdu są porównywalne. Na drogach można zobaczyć zbiorowe taksówki „szerut”, czyli mikrobusy kursujące na wybranych trasach. Połączenia lotnicze nie należą do najtańszych, ale bez problemu linami krajowymi można przemieszczać się między Tel Awiwem, Jerozolimą, Hajfą, Rosh Pinna i Eljatem.
Z głębi kraju do Ejlatu prowadzą przez środek pustyni dwie drogi, jedna z Tel Awiwu i Beer Szewy, a druga z Jerozolimy wzdłuż granicy jordańskiej, obok Morza Martwego. Są to niezwykle malownicze, chociaż nużące w podróży trasy.

Informacje na znakach drogowych mogą pojawiać się w językach: angielskim, hebrajskim i arabskim, na drogach obowiązuje ruch prawostronny, a żeby wypożyczyć samochód trzeba mieć ukończone 21 lat i posiadać kartę kredytową znanej sieci. Wypożyczonym samochodem nie można wjeżdżać na teren Zachodniego Brzegu Jordanu oraz do Strefy Gazy. Izraelskie władze honorują polskie i międzynarodowe prawo jazdy przez 90 dni od daty wjazdu, natomiast po przekroczeniu tego okresu trzeba uzyskać stosowne dokumenty. Osoby wjeżdżające na teren Izraela własnymi samochodami powinny posiadać „zieloną kartę”.

Należy pamiętać, że poruszanie po kraju w czasie trwania Szabatu jest znacznie utrudnione, natomiast ruch samochodowy i motocyklowy całkowicie ustaje w święto Jom Kipur obowiązujące zgodnie z ruchomym kalendarzem żydowskim.

Komunikacja miejska w Tel Avivie działa bardzo sprawnie i obsługiwana jest przez kilka firm przewozowych. Taksówki są tańsze w porównaniu z innymi regionami Izraela,  drogie są natomiast wypożyczalnie samochodów, więc lepiej z nich skorzystać jedynie w celu zwiedzania odległych miejsc. Samo miasto, jak i pobliskie dzielnice, najlepiej zwiedza się na piechotę lub na rowerowych wycieczkach. Ciekawą propozycją licznych agencji turystycznych jest zwiedzanie miasta specjalnym autobusem widokowym.

Tresc opisow dostarczana przez merlinx.

Jakie plaże są w Tel Avivie?
Tel Aviv jest najbardziej znanym, izraelskim kurortem położonym przy Morzu Śródziemnym, dlatego turyści mają do dyspozycji szereg wspaniałych, dobrze zagospodarowanych plaż, co jest raczej nietypowe dla dużego miasta położonego przy morzu. Najwięcej kompleksów hotelowych rozłożyło się w zachodnich dzielnicach, więc i tam można znaleźć najlepsze kąpieliska. Są to przeważnie szerokie połacie złotego piachu o drobnych ziarnach idealne dla rodzin z dziećmi, a także do uprawiania sportów wodnych. Większość przyhotelowych plaż (część z nich dostępna jest także dla turystów niezameldowanych w hotelach) jest zaopatrzona w prysznice, leżaki, parasole plażowe i zaplecze gastronomiczne. Najbardziej znana jest położona poza granicami miasta plaża Tel Baruch, a także szeroka Metzitzim oraz plaże Hoh Sheraton i Hoh Hilton przeznaczone dla gości luksusowych hoteli. Interesująca może okazać się plaża Hof Haklavim, na którą dozwolone jest przyprowadzanie czworonogów. Dla turystów z pewnością ciekawa okaże się plaża Hof Hadatiym przeznaczona dla ortodoksyjnych Żydów, z obowiązującym podziałem na część damską i męską. Ciekawe miejsca kąpielowe znajdują się przy Marinie i są to półksiężycowate zatoczki z drobnym piaskiem, osłonięte od otwartego morza falochronami. Generalnie na całym wybrzeżu można znaleźć szerokie i piaszczyste plaże, czasami bardziej zatłoczone, czasami mniej, ale zawsze z pięknym widokiem na morze i malownicze zachody słońca.

Kilka ciekawych plaż znajduje się także w Herzliji i są to plaża Apolonia niedaleko starożytnych ruin, plaża Szaron, Zwulun oraz najszersza Akkadia. Wszystkie te plaże są piaszczyste, dobrze zagospodarowane i zadbane, chociaż czasami bywa na nich tłoczno. Piękna, szeroka i piaszczysta plaża ze sprzętami sprzyjającymi plażowaniu znajduje się również w kurorcie Bat Jam.

Przy hotelach wyższej kategorii lub w wybranych kurortach plaża jest usypywana sztucznie lub znacznie różni się od typowych plaż miejskich, dlatego wybierając kurort i hotel warto upewnić się do jakiej plaży będziemy mieć dostęp.

Jakie są ograniczenia celne w Izraelu?
Do Izraela można wwieźć w gotówce środki finansowe w dowolnej walucie, nie przekraczające 80 tys. szekli. Przepisy celne nie pozwalają wwozić żywności, roślin i chemikaliów. Ograniczeniom podlega także wwóz i wywóz zwierząt (w tym domowych), objęty przepisami międzynarodowymi. Zakaz obejmuje posiadanie stylizowanych monet, matryc do ich produkcji, oraz urządzeń i automatów do gier hazardowych. Ponadto można wwieźć alkohol do 2 l poniżej 40% i 1 l powyżej 40%, papierosy (400 szt.) i perfumy (250 ml). Obowiązuje całkowity zakaz wwożenia narkotyków.

Jakie dokumenty potrzebne są w razie konieczności skorzystania z służby zdrowia w Izraelu?
Usługi medyczne charakteryzują się wysokim standardem i opierają na lecznictwie prywatnym, dlatego należy pamiętać, że ubezpieczenie i usługi medyczne są w Izraelu kosztowne. Zaleca się zatem wykupienie w Polsce stosownego ubezpieczenia (polisy polskich towarzystw ubezpieczeniowych są uznawane) opiewającego na kwotę nie mniejszą niż 100 tys. Euro., aby w przypadku choroby odzyskać koszty poniesione za leczenie.

Wymagane są ubezpieczenie komunikacyjne, a osoby wjeżdżające na teren kraju pojazdami mechanicznymi powinny posiadać „zieloną kartę”.

Ze względu na inną florę bakteryjną należy starannie wybierać restauracje lub jadać w hotelach, przestrzegać podstawowych zasad higieny oraz zwracać uwagę na warunki w jakich przygotowuje się i przechowuje jedzenie. Turyści powinni pić wyłącznie wodę butelkowaną, gdyż woda z kranu nie zawsze jest zdatna do picia. Koniecznie trzeba pić dużą ilość wody, gdyż niska wilgotność powietrza może szybko odwodnić organizm.

Szczepienia ochronne nie są wymagane, niemniej w niektórych krajach istnieją zagrożenia sanitarno-epidemiologicznych, dlatego przed wyjazdem warto sprawdzić czy szczepienia nie są zalecane sezonowo i profilaktycznie zaszczepić się przed wskazanymi chorobami. Poszczególne zalecenia sanitarne pozwalające uniknąć zachorowania na różne choroby dostępne są na stronie internetowej Państwowej Inspekcji Sanitarnej.

Wycieczki Fakultatywne

Kfar Saba – niewielkie miasto powstałe na skutek ruchu osadniczego w Palestynie z przełomu XIX i XX wieku. Do głównych atrakcji turystycznych należy Grób Benjamina, czyli zespół grobowców z epoki otomańskiej, w których znajduje się grób syna Jakuba. Dzieje okolic prezentuje Muzeum Archeologiczne, a jeżeli komuś niestraszne zaglądanie do grobowców powinien odwiedzić stanowisko archeologiczne Sabiya.

Ramat Gan – miasto sąsiadujące z Tel Avivem, pełne drapaczy chmur i banków dzięki biznesowej funkcji jaką pełni w kraju. Znajduje się tam sławny na całym świecie Uniwersytet Bar-Ilan, znana giełda diamentów, interesujące Muzeum Diamentów Harry Oppenheimera oraz narodowy stadion piłki nożnej. Ciekawie prezentuje się Muzeum Sztuki Rosyjskiej Zetlinów, natomiast turyści z małymi dziećmi koniecznie powinni wybrać się do „park safari”, gdzie dzikie zwierzęta żyją na otwartej przestrzeni i można je podziwiać z wynajętego samochodu lub specjalnego autokaru wycieczkowego.

Aszkelon – jedno z najstarszych miast na świecie i największy port morski starożytnego Kanaan. Pierwsze ślady osadnictwa datują się na II tysiąclecie p.n.e., natomiast właśnie w tym miejscu wylądowali mieszkańcy Krety – Filistyni, wybierający się na podbój Egiptu. Wybudowany przez nich port został zburzony w 604 r. p.n.e. przez wojska Nabuchodonozora i chociaż osadę wskrzesił w kolejnych wiekach Herod Wielki, jej losy nie potoczyły się pomyślnie.  W historii miasta zapisali się także krzyżowcy, którzy co prawda wybudowali w tym miejscu twierdzę, ale za raz po nich zjawili się Arabowie, którzy pogrążyli miasto w ruinie na kilka kolejnych stuleci. W XVI w. odbudowano jednak arabskie al-Majdal, które dobrze funkcjonowało przez następne wieki. Turyści zaglądają tam głównie po to, by zwiedzić Park Narodowy Aszkelon ze stanowiskami archeologicznymi. Podróżniczą ciekawość pobudzają między innymi pozostałości łuków sprzed kilku tysięcy lat, szczątki kolumnad i świątyń, amfiteatr oraz ruiny bizantyjskiej bazyliki. Z kolei miłośników podwodnych odkryć przyciąga w to miejsce niezwykły park morski skrywający w swoich głębinach wraki starożytnych statków.

Ramla – nazwa historycznego miasta założonego w 716 r. przez arabskiego kalifa pochodzi od słowa oznaczającego „piasek”, kojarzącego się przed wiekami ze szczerym polem. Na skutek szybkiego rozwoju niewielka osada stała się stolicą Palestyny i pełniła tę funkcję aż do czasu średniowiecznych wypraw krzyżowych. Turyści zwiedzają najchętniej Wielki Meczet, który przez wieki uchodził za najpiękniejszą świątynię muzułmańską. Dla przepięknych widoków warto wspiąć się na imponujący minaret meczetu, a także zwiedzić zespół podziemnych cystern. Interesujące może okazać się zwiedzanie symbolu miasta, czyli Białej Wieży, w której jedną noc spędził Napoleon podziwiający widoki na okolicę. W sąsiedztwie konstrukcji znajdują się pozostałości meczetu z czasów założenia miasta oraz interesująca Cysterna św. Heleny – ciekawy zbiornik pochodzący z VII w., przy którym jednocześnie pojono kilkadziesiąt wielbłądów. Ciekawostką jest fakt, że Ramla zamieszkiwana jest przez rzadko spotykaną grupę etniczną Karaimów.

Park Narodowy Jarkon – przepiękny park utworzony w źródłowym odcinku doliny rzeki Jarkon. Teren parku poprzecinany siecią szlaków spacerowych i ścieżek rowerowych jest doskonałym miejscem na odpoczynek od nagrzanych słońcem plaż Tel Avivu. Dodatkową atrakcją jest stojąca na wzniesieniu otomańska twierdza Binar Bashi.

Lydda – niewielkie miasteczko z bogatą historią sięgającą roku 1300 p.n.e. i czasów podbojów przez Izraelitów starożytnej krainy Kanaanu. Nieco później, po zniszczeniu Świątyni Jerozolimskiej w 70 r. n.e. do osady przybyła fala uchodźców, z którymi podczas powstania żydowskiego, krwawo rozprawili się Rzymianie. Z Lyddą związany jest kult św. Jerzego, który został tam schwytany i zamęczony na śmierć, a jego postać kojarzy się do dzisiaj z chrześcijańskim męczeństwem i rycerską walecznością. Turyści, którzy bliżej chcą poznać tę legendę powinni zajrzeć do kościoła św. Jerzego z otoczonym wielką czcią sarkofagiem świętego. Interesujący jest także meczet El-Chodr oraz kamienny most Mameluków służący jako doskonały obiekt fotograficzny.

Riszon Le Syjon – osada założona przez żydowskich imigrantów w 1882 r., której dosłowna nazwa oznacza „Pierwsze w Syjonie”. Ciekawostką turystyczną i ważnym zabytkiem jest wykopana w tym czasie Wielka Studnia, uchodząca obecnie za narodową relikwię. Dawni mieszkańcy osady zaprojektowali między innymi flagę Izraela oraz ułożyli hymn narodowy. Na turystów czeka kilka interesujących atrakcji. Oprócz zwiedzenia Wielkiej Synagogi, zabytkowej wieży ciśnień i Muzeum Jad Lebanim mogą wybrać się do wielkiego kompleksu rozrywkowego Superland z wesołym miasteczkiem i zoo lub wziąć udział w Festiwalu Wina kontynuującym zakrapiane tradycje pierwszych osadników. Przy okazji można zwiedzić najlepsze winnice i winiarnie oraz spróbować wysokiej jakości win.

Rechowot – kolejne miasto założone przez imigrantów z Warszawy w 1890 r., będące jednocześnie jedną z najstarszych osad żydowskich. Powinni tam zajrzeć smakosze cytrusów, gdyż okolica słynie z produkcji najbardziej soczystych owoców w kraju. Po smakowitej uczcie warto zwiedzić Muzeum Chaima Weizmanna – współtwórcy państwa żydowskiego i pierwszego prezydenta Izraela, natomiast turyści z dziećmi zbyt szybko nie powinni opuszczać miasta, ponieważ czeka na nich interesujący i kształcący Park Naukowy Clore.

Holon – chociaż w mieście nie ma zbyt wielu zabytków warto spędzić kilka godzin w interaktywnym Muzeum Havayeda i Centrum Sztuki Cyfrowej, natomiast wraz z najmłodszymi koniecznie trzeba zwiedzić pełniące popularnonaukową misję Muzeum Dzieci Izraela.

Akka – dawna stolica krzyżowców, której nie można pominąć pod żadnym względem. Prawdziwy turystyczny skarb skrywa się w sercu dużego, przemysłowego miasta znajdującego się na cyplu wyrastającym z wybrzeża galilejskiego. Przepiękne stare miasto otacza pierścień doskonale zachowanych murów obronnych, co zawsze przyciąga turystów poszukujących cennych pamiątek historycznych. Założycielami pierwotnej osady byli Fenicjanie i właśnie to miejsce uważane było za „klucz do Palestyny”, przez co targały tym obszarem liczne konflikty zbrojne. Już w 636 r. port wpadł w ręce Arabów i dopiero w średniowieczu został odbity przez krzyżowców, którzy postanowili w tym miejscu wybudować potężną twierdzę. Warownia stała się stolicą Królestwa Jerozolimskiego oraz ostatnim, legendarnym bastionem krzyżowców w regionie, przejętym przez Mameluków w 1291 r. Później portem rządzili jeszcze Turcy, którzy oddali Akkę dopiero po upadku Imperium Osmańskiego w wyniku I wojny światowej. Po wpisaniu starówki na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO miastem zainteresowali się turyści. Do jednego z najstarszych portów na świecie można dostać się przez wyłom w dawnych murach otaczających starówkę także od strony morza. Architektura miasta powstała w XII w., dlatego w wielu budynkach można dopatrzeć się stylu romańskiego i gotyckiego z przepięknymi sklepieniami oraz posadzkami uderzającymi zarówno prostotą, jak i elegancją. Na uwagę turystów zasługuje Brama Lądowa i meczet El Dżazzara, który mija się po wejściu na starówkę. Malowniczą alejką można dostać się do potężnej cytadeli, która za poszczególnych rządów służyła jako koszary, arsenał i więzienie. Obecnie znajduje się tam Muzeum Braterstwa, do którego przylega pasjonujące „podziemne miasto krzyżowców”. Warto zagłębić się w pogrążone w ciemności pomieszczenia, sale, krypty i lochy, by poczuć na własnej skórze oddech mroków średniowiecza. W cytadeli można również obejrzeć tureckie fortyfikacje, ogród z czasów krzyżowców czy brytyjskie więzienie z szubienicą. Oprócz wielu świątyń i meczetów, które można zobaczyć podczas wędrówki po mieście, na uwagę zasługują: Gospoda Kolumnowa, orientalny bazar, plac Wenecki, uliczki okalające plac Genueński oraz Wieża Flagowa i Wieża Much. Promenadą Muru Morskiego warto podążyć spacerowym tempem do Przystani Pizańskiej skrywającej szereg przytulnych restauracji. Lokalne agencje turystyczne organizują rejsy statkiem po okolicznych wodach, natomiast po zwiedzeniu miasta najlepiej udać się na południową stronę, gdzie można oddać się błogiemu wypoczynkowi na wspaniałej plaży z widokiem na zabytkową Akkę.

Tresc opisow dostarczana przez merlinx.

Cezarea – miasto Rzymian i krzyżowców, będące jednocześnie najlepiej zachowanym kompleksem starożytnych ruin w Izraelu, od zawsze przyciąga pasjonatów historii. Znany port powstał w tym miejscu już w IV w. p.n.e. i przez kilkaset następnych lat był siedzibą  prokuratorów rzymskich. Ruinami fascynują się nie tylko naukowcy, ale także turyści przyjeżdżający w to miejsce na kilka godzin. Wielki rozwój Cezarei rozpoczął się za panowania Heroda i wtedy właśnie powstała nazwa odnosząca się do rzymskich władców. W tym okresie zbudowano wielki tor wyścigowy na kilkadziesiąt tysięcy miejsc, wspaniały amfiteatr, na którym walczyli gladiatorzy, targowisko, łaźnie, liczne świątynie i budynki użyteczności publicznej. Do czasów obecnych przetrwał też fragment akweduktu, który przed wiekami zapewniał dostawy wody. W tym miejscu znaleziono Święty Kielich, z którego Jezus miał pić wino podczas ostatniej wieczerzy (obecnie znajduje się w kościele św. Wawrzyńca w San Lorenzo), natomiast o dawnej świetności osady można dowiedzieć się w tajemniczej Wieży Czasu, gdzie o czasach Heroda opowiada multimedialna wystawa. W pobliżu pozostałości katedry z czasów wojen krzyżowych znajduje się meczet pozostawiony przez Turków, z kolei w okolicy Starej Przystani, która jest niezwykle malowniczym miejscem, można zatrzymać się na dłużej w przyjemnych restauracjach serwujących smaczne potrawy. Turyści strudzeni zwiedzaniem i upałami mogą udać się na miejscową plażę, by podziwiać akwedukt i korzystać z kąpieli słonecznych. W nowszej części miasta znajduje się skupisko hoteli, apartamentów i pensjonatów oraz luksusowe pole golfowe.

Betlejem – odwiedziny historycznego miasteczka są dla chrześcijan niezwykle ważnym, życiowym doświadczeniem. Starożytne miasto położone pośrodku ziemi Judy uważane jest powszechnie za miejsce narodzin Jezusa, do którego podróżowali Trzej Królowie. Samo miasto pojawia się w historii już 2 tys. lat przed Chrystusem jako miejsce pochówku Racheli, żony Jakuba i związane jest z wieloma biblijnymi przypowieściami. Nad Betlejem góruje Bazylika Narodzenia Pańskiego wybudowana w IV w. n.e. nad grotą, gdzie według wierzeń miał narodzić się Jezus. Na przestrzeni wieków do świątyni dobudowano kolejne elementy architektoniczne i dekoracje, wynikiem czego jest nagromadzenie w jej wnętrzach rozmaitych kaplic chrześcijańskich. Do zadziwiającej budowli prowadzi niskie wejście przed którym trzeba się schylić. Jego pomysłodawcami byli krzyżowcy, którzy w ten sposób chcieli uchronić kościół przed konnym bezczeszczeniem. Zorganizowane grupy pielgrzymów i turystów gromadzą się tłumnie przy wyłożonej marmurem Grocie Narodzenia, której mistycyzmu dodaje półmrok i unoszące się zapachy kadzideł. Miejsce, w którym narodził się Chrystus, wyznaczone jest srebrną gwiazdą na popękanej płycie. Kolejnym istotnym pomieszczeniem jest Kaplica Żłobka, w której Maryja złożyła nowonarodzone dzieciątko (oryginalne relikwie żłóbka znajdują się obecnie w rzymskiej bazylice Matki Boskiej Większej). Wśród betlejemskich zabytków na uwagę zasługuje także Grota Mleczna, w której wizyta dobrze wpływa na płodność, Pole Pasterzy, gdzie pastuszkowie ujrzeli anioły ogłaszające narodziny Chrystusa, Studnia króla Dawida oraz Grób Racheli. Warto również pokusić się o spacer po uliczkach starówki, wśród których skrywają się pozostałe ciekawe zabytki, niewielkie restauracyjki serwujące „falafel” oraz kramy z najróżniejszymi pamiątkami religijnymi.

Jerycho – historyczne miasto położone na wschód od Jerozolimy w pobliżu rzeki Jordan jest najstarszym i najniżej położonym miastem na świecie, w którym nieustannie naukowcy odkrywają skarby archeologiczne. Podczas spaceru po niezwykłym mieście można natknąć się na arabskie bary i restauracje dodające egzotycznego kolorytu. Według przypowieści biblijnych było to najstarsze miasto Ziemi Obiecanej zdobyte przez Izraelitów pod wodzą Jozuego. To właśnie podczas zdobywania Jerycha użyto trąb, które na stałe zapisały się określeniem „trąby jerychońskie” burzące mury. W Jerycho pojawił się przed ukrzyżowaniem Jezus Chrystus, a słynny król Herod wybudował tam swój pałac zimowy. Najważniejszymi miejscami dla turystów są tzw. Źródło Elizeusza nawadniające całą okolicę, pozostałości jednego z najwcześniejszych osiedli ludzkich, ruiny pięknej synagogi z mozaikami podłogowymi datowanymi na VI w. n.e. oraz ruiny Pałacu Hiszama, po którym zachowały się elementy architektury. Turyści zwiedzający miasto kierują się również na Górę Kuszenia, na której Jezus miał być kuszony przez szatana podczas czterdziestodniowego pobytu na pustyni. Dodatkową atrakcją miejsca jest prawosławny grecki klasztor pochodzący z XII w., do którego można wjechać kolejką linową. Widoki z tego miejsca na Dolinę Jordanu są jedynymi w swoim rodzaju.

Herodion – pozostałości pałacu wybudowanego przez Heroda za czasów jego rządów. Przed wiekami na wysokim wzgórzu powstały królewskie kwatery strzeżone przez gigantyczny mur i wieże obserwacyjne. Wewnątrz znajdowały się łaźnie, arkady, synagoga i ogromna sala bankietowa. W okresie powstań żydowskich pałac był areną walk i niejednokrotnie zmieniał właściciela. Chociaż po pałacu pozostały jedynie ruiny, spacer do nich może przywoływać na myśl dawną świetność oraz obfitować w urzekające widoki.

Nazaret – miejsce dzieciństwa i dorosłego życia Jezusa oraz ważne miasto pod względem historycznym, kulturowym i turystycznym w Izraelu, które od zawsze przyciąga podróżników z całego świata. Obecnie jest to hałaśliwe, chaotyczne i największe w Izraelu miasto arabskie, chociaż w V w. chrześcijanie wznieśli w nim bizantyjską bazylikę, w miejscu której krzyżowcy wybudowali potężną katedrę i tam właśnie ustanowiono biskupstwo. Świątynia nie przetrwała próby czasu, a miasto trafiło najpierw pod rządy Saladyna, później w ręce mameluckiego sułtana, powracając do chrześcijan dopiero w 1620 r. Nazaret zapisał się także jako „kość niezgody” podczas wojny o niepodległość Izraela w XX stuleciu. Do Nazaretu tłumnie pielgrzymują chrześcijanie, by pomodlić się w bazylice Zwiastowania Pańskiego. Świątynia wzniesiona w XVIII w. jest największą chrześcijańską budowlą na Bliskim Wschodzie. W jej wnętrzu znajdują się między innymi zachowane elementy kościołów bizantyjskich oraz Grota Zwiastowania wybudowana w miejscu, gdzie Archanioł Gabriel miał oznajmić Maryi, że w nadprzyrodzony sposób pocznie syna. W Nazarecie także można zwiedzić kościół św. Józefa zbudowany nad pieczarą, w której Józef miał swój warsztat oraz cerkiew św. Archanioła Gabriela ze studnią Maryi – miejscem czerpania wody przez świętą. Turyści spacerujący po mieście co chwilę natrafiają na świątynie, meczety i synagogi, niemniej bardzo często kierują się w stronę Starego Bazaru zapchanego straganami i sklepami z pamiątkami. Warto zajrzeć także centrum turystycznego prezentującego makietę miasta z I w. n.e., pokazującą turystom, jak wyglądały ówczesne warunki życia dawnych chrześcijan.

Kumran – jedno z ważniejszych miejsc w Izraelu, znane z odnalezienia w nim słynnych „Zwojów znad Morza Martwego”. Prastare ruiny miasta wciąż intrygują uczonych, a cały teren objęto ochroną w ramach parku narodowego. Starożytna osada istniała w tym miejscu już w VIII-VII w. p.n.e. i utrzymywała się z wydobycia soli. Najwięcej budynków wzniesiono jednak w II w. p.n.e., kiedy w miejscowości osiedliła się sekta esseńczyków. Chociaż ślad po tajemnym zgromadzeniu przepadł około 70 r. n.e. po rozgromieniu żydowskiego powstania przez Rzymian, pozostały po nich zwoje odnalezione przez przypadek w 1947 r. przez grupkę chłopców. Około 200 manuskryptów znalezionych w grotach odnosi się do Biblii i do dziś budzi wiele kontrowersji, jeżeli chodzi o prawidłowe odczytywanie Pisma Świętego. Obecnie zwoje są przechowywane w Muzeum Izraela i Muzeum Rockefellera w Jerozolimie, natomiast w rezerwacie Kumran można z zewnątrz zobaczyć miejsca, w których znaleziono zwoje, oglądnąć film o esseńczykach i wystawę poświęconą odkryciu.

Morze Martwe – z oddali morze przypomina inne zbiorniki wodne, ale już przy bliższym poznaniu niezwykłego regionu okazuje się, że ciężko jest znaleźć na kuli ziemskiej drugie takie miejsce. Zaskakujący akwen jest nie tylko rzadko spotykaną atrakcją, ale także idealnie nadaje się na spędzenie urlopu. Turyści przyjeżdżają nad Morze Martwe, by rozkoszować się fenomenalnymi widokami, pooddychać nieskazitelnie czystym powietrzem oraz zażyć emocjonującej kąpieli z możliwością bezładnego unoszenia się na tafli wodnej, a nawet siedzenia i czytania książki. Region Morza Martwego znany jest na całym świecie z kuracji leczniczych i pobliskich miejsc turystycznych zachęcających do częstych wypraw. Magia Morza Martwego wiąże się z ogromnym zasoleniem akwenu i położeniem ponad 400 m p. p. m. w geologicznym uskoku ciągnącym się na południe Afryki, tworzącym tym samym najniżej położone miejsce na powierzchni globu. Morze Martwe jest generalnie wielkim jeziorem śródlądowym o długości 75 km i szerokości dochodzącej do 18 km. Zasilają je wody rzeki Jordan i kilka strumieni, natomiast wśród pustyń okalających akwen można znaleźć liczne oazy z wodospadami, a także bujną roślinność. Chociaż morze było przed wiekami kilka razy większe, obecnie składa się z dwóch odmiennych basenów, z których basen południowy jest mniejszy i bardziej zasolony. Zbiorniki oddziela półwysep Halaszon zwany „językiem”. W tajemniczej toni można obserwować intensywną krystalizację soli oraz ciekawe formacje solne przypominające góry lodowe. W zbiornikach otoczonych urwiskami i solniskami nie widać śladu życia, niemniej unikalny klimat, dzięki wysokiej zawartości tlenu i mikroelementów, korzystnie wpływa na zdrowie. Turystów przyciągają jak magnes występujące wzdłuż wybrzeża bogate w minerały czarne błota i gorące źródła siarkowe o właściwościach leczniczych, dobrze wpływające na serce, układ nerwowy, skrzela i skórę, łagodząc również objawy artretyzmu, reumatyzmu, bóle stawów czy rozmaite alergie. O doskonałe samopoczucie gości wypoczywających w regionie Morza Martwego dbają świetnie wyposażone i luksusowe centra SPA. Wzdłuż całej linii brzegowej najlepiej jest szukać miejsc z prysznicami, gdyż nie ma specjalnie wydzielonych kąpielisk. Woda ma mulistą konsystencję i pozostawia na ciele osad, dlatego zaraz po wyjściu z morza warto opłukać się czystą wodą.

Hebron – jedno z najstarszych miast na Bliskim Wschodzie charakteryzujące się gęstą atmosferą miejską i jednocześnie święte miejsce dla Żydów. To właśnie tutaj Abraham zawarł biblijne „przymierze z Bogiem”, natomiast w okolicznych grotach mieszkali i umarli znani bohaterowie Starego Testamentu. Okoliczne wzgórza pokryte są winnicami, sadami i gajami oliwnymi, a niewielkie opady w tym regionie pozwalają na wypas stad kóz i owiec, wystawianych na sprzedaż przez handlarzy słynnego targowiska. W Hebronie wybudowano kilkadziesiąt meczetów, natomiast nad miastem góruje masywna budowla przypominająca twierdzę. Świątynia wzniesiona nad Grobem Patriarchów, nazywana jest również Pieczarą Makpela, gdzie modlą się Żydzi i Arabowie przybywający z całego świata. Zwiedzanie groty utrudniają czasami wydarzenia polityczne, dlatego przed wycieczką do miasta warto zorientować się w bieżącej sytuacji.

Jerozolima – jest największym miastem Izraela i jego stolicą administracyjną, nie uznawaną jednak przez ONZ. Ma długowiekową historię i jest centralnym punktem dla judaizmu, chrześcijaństwa i islamu. Już 1000 lat p. n. e. była ważnym ośrodkiem religijnym ze względu na wybudowaną przez króla Salomona świątynię, w której przechowywano Arkę Przymierza. Dzięki niedalekiej odległości odbywają się tam 1-2 dniowe wycieczki, które obejmują głównie przejazd nad Morze Martwe z podziwianiem panoramy miasta z Góry Oliwnej, zwiedzanie Wieczernika, gdzie miała miejsce Ostatnia Wieczerza, grobu żydowskiego króla Dawida i kilku najważniejszych stacji Drogi Krzyżowej. Warto również zobaczyć dawną gminę żydowską, sanktuarium Zwojów, Wzgórze Świątynne ze Ścianą Płaczu, Kopułę na Skale oraz Bazylikę Grobu Świętego.

Informacje ogólne

Jeżeli ktoś chce zobaczyć jak wygląda nowoczesny Izrael powinien wybrać się do Tel Avivu – drugiego co do wielkości miasta, które uchodzi za kulturalną i ekonomiczną stolicę kraju. Tel Aviv dostojnie przedstawia się turystom jako stolica przyszłości, tętniąca życiem i przyjemnościami, pełna lśniących biurowców, najlepszych restauracji, ekskluzywnych centrów handlowych oraz złocistych plaż. Wielka metropolia przeobraża się w szereg kurortów ciągnących się wzdłuż wybrzeża i dysponuje jedną z najlepszych infrastruktur turystycznych w tej części Morza Śródziemnego. Ponadto w tym regionie Izraela nie można się nudzić ze względu na bliską odległość do wspaniałych zabytków fenickich, żydowskich i rzymskich sprzed tysięcy lat. Tel Aviv i Jaffa to również prężnie działające ośrodki życia nocnego, do których po pracy zaglądają mieszkańcy miasta, a po godzinach spędzonych na plażach turyści spragnieni zabawy do białego rana. Region jest także doskonałą bazą wypadową dla turystów, którzy chcą aktywnie spędzać czas i podróżować po kraju w celu poszukiwania oddechu przeszłości i miejsc znanych z Biblii. Z kolei przed melomanami i miłośnikami sztuki wychodzącymi wieczorem na miasto otwiera się bogaty program koncertów, spektakli teatralnych, wystaw w renomowanych galeriach sztuki czy po prostu możliwość spaceru po rozświetlonej promenadzie pełnej barów.

Najważniejszy region Izraela, w którym żyje niemal połowa mieszkańców kraju, położony jest w centralnej części państwa, na nadmorskiej równinie Szaron przy wschodnich wybrzeżach Morza Śródziemnego. Region Tel Aviv i przyległe mu kurorty składają się na jedną wielką aglomerację Gusz Dan będącą najludniejszym obszarem wielkomiejskim w Izraelu.

Trudno wyobrazić sobie historię Tel Avivu, gdyż zaledwie około stu lat temu znajdowały się w miejscu tym wyłącznie wydmy. Z tą prawdziwą historią sięgającą V w. p.n.e. można zapoznać się w sąsiedniej Jaffie, natomiast sam Tel Aviv założyli w 1909 r. żydowscy osadnicy, a szybko powstająca i rozrastająca się nowa zabudowa stworzyła imponujące, nowoczesne miasto. Nazwa Tel Aviv, czyli „Wzgórza Wiosny”, miała odnosić się jedynie do założenia ogrodowego, niemniej po arabskich rozruchach w Jaffie z 1921 r. większość mieszkańców przeniosła się na bezpieczniejsze przedmieścia i w ten sposób rozbudowała niewielką osadę. W kolejnych latach powstał ważny port, a prężnie działający ośrodek wchłonął w swoje granice matczyną Jaffę, z której na dobrą sprawę się narodził. Obecnie w Tel Avivie swoje przedstawicielstwa ma większość państw nieuznających suwerenności Izraela nad Jerozolimą.

Nad całym Tel Avivem góruje najwyższy w Izraelu wieżowiec Szalom wybudowany w latach 60. XX w. Symbol nowoczesności świadczy o ważnej roli kulturalnej, ekonomicznej i handlowo-biznesowej, jaką miasto odgrywa w kraju. Z powodów dużych rozmiarów Tel Aviv pogrążony jest w chaosie urbanistycznym i komunikacyjnym, niemniej warto chociaż pobieżnie zwiedzić przynajmniej część zabytków i miejsc turystycznych. Na uwagę zasługuje przede wszystkim architektura Bauhausu wkomponowana w miejski krajobraz i wpisana na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO oraz położona w cieniu wieży Szalom Dzielnica Jemeńska pełna gwarnych uliczek przesiąkniętych typowo arabską atmosferą, skrywająca dodatkowo barwny bazar Karmel. Wolny czas można przeznaczyć na zwiedzanie interesujących muzeów, jak na przykład Muzeum Sztuki z największą w kraju kolekcją, Muzeum Ziemi Izraela poświęconego kolejnym epokom w dziejach tego zakątka świata czy Muzeum Diaspory ukazującego dzieje żydowskiej tułaczki po świecie. Długi spacer można odbyć po najbardziej reprezentacyjnej arterii, jaką jest Bulwar Rothschilda i tam właśnie znajduje się najwięcej willi w stylu „art deco” oraz szereg wyśmienitych restauracji. Najbardziej ocienionym miejscem jest okolica rzeki Jarkon i wspaniałe tereny zielone, na których urządzono parki rozrywki, ogrody botaniczne, ogród skalny i park wodny. Można tam podziwiać setki gatunków roślin i zwierząt, co dla najmłodszych jest niezwykłą frajdą, a dla dorosłych wytchnieniem przed upalnymi promieniami słońca. Miłe chwile warto także spędzić w tzw. Małym Starym Tel Avivie, gdzie odnowiono i przekształcono nieczynny port w miejsce pełne barów, kawiarń i najlepszych tawern serwujących owoce morza. W Tel Avivie znajduje się mnóstwo wspaniałych miejsc spacerowych, dzięki którym najlepiej poznaje się strukturę miasta, są wśród nich: rozległy plac Icchaka Rabina upamiętniający zamach na izraelskiego premiera, alejka Simta Plonit, na której można zobaczyć najciekawsze budynki reprezentujące architekturę miasta, obwarowana restauracjami i kawiarniami ulica Szejnkina czy plac Gwiazdy Dawida, gdzie zbiegają się najważniejsze ulice. Oddech historii można poczuć w najstarszej dzielnicy Newe Cedek łączącej Tel Aviv z Jaffą, w której zachowało się kilka ciekawych atrakcji takich jak Muzeum Gutmana, Dom Rokach czy Dom Chelouche. Ilość ciekawych miejsc rośnie wraz ze zwiedzaniem, dlatego na poznanie Tel Avivu należy przeznaczyć mnóstwo czasu.

Tresc opisow dostarczana przez merlinx.

Dzielnice najbardziej interesujące turystów położone są w zachodniej części miasta, na wybrzeżu, w sąsiedztwie najlepszych plaż. Wzdłuż całego wybrzeża  rozłożone są hotele, z których każdy ma dostęp do własnej plaży, natomiast setki sklepów, restauracji, barów, tawern i lokali nocnych znajdują się przy ulicy Ratzif Herbert Samule. Tel Aviv jest ulubionym miastem młodych ludzi, dlatego kurort uchodzi za wyjątkowe centrum rozrywki z wszystkimi jej formami. Warto wybrać się przykładowo w okolicę Dizengoff Square, by poczuć prawdziwy smak słynnego „miasta, które nigdy się nie zatrzymuje”. Popularnym miejscem jest także Delfinarium w północnym krańcu nadmorskiego bulwaru Charles Clore, gdzie znajdują się najlepsze dyskoteki i kluby nocne.

Jaffa – mieszkańcy Tel Avivu bardzo często wybierają się na długie spacery do starej Jaffy, która w zasadzie jest jedną z dzielnic miasta. Ośrodek portowy szczyci się historią sięgającą głębokiej starożytności. Bliskowschodnia atmosfera panuje na wspaniałej starówce, gdzie można również odczuć czasy tureckiego i angielskiego panowania. Symbolem miasta jest Wieża Zegarowa wybudowana przez Turków w 1906 r., wokół której miejski klimat bardzo się ożywia w piątkowe i sobotnie wieczory. Na spacer koniecznie trzeba wybrać się na ulicę Jaffeta z zabytkami obejmującymi niemalże wszystkie epoki historyczne, a także zwiedzić port w Jaffie, w którym cumują pełnomorskie jachty i statki wycieczkowe. Okoliczne restauracje i tawerny specjalizują się w potrawach rybnych i owocach morza. Obok sympatycznego centrum Kedumim Square rozciąga się dzielnica artystów z wąskimi zaułkami i domami w stylu tureckim, natomiast nagrodą za wdrapanie się na szczyt zielonego Parku Abrasha są fantastyczne widokami na miasto i panoramę morza. Jaffa doskonale nadaje się na odpoczynek od zgiełku Tel Avivu. Można tam wybrać się na zakupy, odwiedzić liczne galerie sztuki lub też powylegiwać się na mniej zatłoczonych plażach. Najpiękniejsze odcinki ze złotym, drobnym piaskiem znajdują się w południowej części dzielnicy rozciągającej się w kierunku Bat Jam.

Herzlija – elegancki kurort uchodzący za miejsce wypoczynku i zabawy zamożnych Izraelczyków oraz turystów liczących na wakacyjne słońce. Nazwa miasta założonego w 1924 r. pochodzi od znanego w Izraelu syjonisty Teodora Herzla i chociaż kurort położony jest kilka kilometrów od wybrzeża, stanowi popularny cel wakacyjnych wypraw. Turystów przyciąga przede wszystkim osłonięta falochronami, piękna i niezwykle szeroka plaża z białym piaskiem, świetnie wyposażone hotele oraz bloki z apartamentami. Miasteczko znane jest jako „Dolina Krzemowa” Izraela za sprawą korporacji komputerowych mających tam swoje filie. W wolnych chwilach można zwiedzić ruiny Apolonii – pozostałość po Fenicjanach z V w. p.n.e., meczet Sidna Ali oraz Muzeum Sztuki. Owoce morza najlepiej smakują w ekskluzywnej przystani morskiej, przy której cumują dziesiątki luksusowych jachtów, statków wycieczkowych i łodzi motorowych. Z Herzliji bardzo szybko można dostać się na piaszczyste, dobrze zagospodarowane plaże osłonięte od morza falochronami, oplatające malowniczą marinę.

Bat Jam – atrakcyjny ośrodek wypoczynkowy z piękną, piaszczystą, dobrze zagospodarowaną plażą, hotelami usytuowanymi przy samym wybrzeżu oraz świetnie przygotowaną infrastrukturą sportową z boiskami, klubami sportowymi i basenami. Kurort słynie z festiwali teatrów ulicznych, podczas których aktorzy zabawiają turystów przesiadujących wieczorami w tawernach przy nadmorskiej promenadzie. Wolny czas wypełnia wizyta w galeriach, kinach i centrum kultury. Miejscową plażę upodobali sobie miłośnicy sportów wodnych.

Obyczaje

Izrael jest państwem, które potrafi zaskoczyć turystów pod wieloma względami. Chociaż kojarzone jest z „Ziemią Świętą” i silnym zakorzenieniem religijnym, jego mieszkańcy stosunkowo rzadko odnoszą się do tradycji, a państwo w nowoczesnym świecie funkcjonuje jako pracowite i rozwijające się dynamicznie. Społeczeństwo jest barwną mozaiką, na którą wpływ miało położenie samego kraju między najstarszymi cywilizacjami świata, jakimi były Egipt, Mezopotamia, kraje Morza Śródziemnego i Arabia, a także późniejsze losy związane z licznymi emigracjami. Jednak bez względu na poglądy polityczne i stosunek do religii Izraelczycy są przywiązani do ziemi, przodków, wiary i tożsamości, a każdy Żyd z najdalszego nawet zakątka świata ma prawo żyć w Izraelu i posiadać jego obywatelstwo.

Różnorodność społeczeństwa widoczna jest na ulicach, gdzie spotykają się różne narodowości i usłyszeć można wiele języków. Przysłuchując się rozmowom Izraelczyków odnosi się wrażenie, że w każdej sprawie każdy ma inne zdanie. Na ulicach widać także podziały etniczne, a większość tradycji związana jest z judaizmem i zakazami wyłożonymi w świętej księdze Torze. Pomimo iż naród żydowski stał się w ostatnich latach nowoczesny i rozwojowy, w niektórych dzielnicach zamieszkałych przez ortodoksyjnych wyznawców judaizmu można spotkać Izraelczyków z długimi brodami, charakterystycznymi pejsami, kapeluszami na głowach i czarnymi okryciami wierzchnimi. Tradycja mimo wszystko jest dla Izraelczyków bardzo ważna i stanowi zbiór niepisanych praw, obyczajów i wierzeń składających się na kodeks Mojżesza przekazywany ustnie z pokolenia na pokolenie.

Wspólnota żydowska charakteryzuje się silnymi więzami rodzinnymi, gdyż judaizm nakazuje założenie rodziny i posiadanie dzieci. Dlatego też tradycyjny ślub żydowski może dla turystów, którzy przypadkowo trafią na taką uroczystość, okazać się interesującym wydarzeniem

Świętym miejscem jest synagoga, powszechnie znanym słowem „koszerny”, a istotnym rytuałem obrzezanie. W tradycji religijnej ważną rolę pełnią także postrzyżyny, czyli nie obcinanie włosów dziecku do 3 roku życia, czy Bar micwa – uroczystość pełnoletności obchodzona w dniu 13 urodzin chłopca. W trakcie podróży po Izraelu warto również przyjrzeć się najważniejszym świętom, takim jak: Pesach (Święto Paschy), Szawuot (Święto Tygodni) czy Jom Kipur (Dzień Pojednania). Turyści powinni zwrócić uwagę na Szabat, czyli dzień wolny po tygodniu pracy, upamiętniający odpoczynek Najwyższego po stworzeniu świata. W ten dzień rozpoczynający się w piątek wieczorem, tuż przed zachodem słońca, nie wolno wykonywać wielu prac i czynności. Szabat kończy wieczorna uczta w sobotę połączona z uroczystością hawdala, czyli spaleniem wonnego zioła. Należy mieć na uwadze fakt, iż w tym czasie komunikacja w kraju jest ograniczona, a większość instytucji i lokali usługowych jest zamknięta. Podobnie jest w trakcie święta Jom Kipur, kiedy ustaje ruch na ulicach miast.

Tresc opisow dostarczana przez merlinx.

W Izraelu można posługiwać się językiem angielskim, który na dobre zadomowił się jako język urzędowy, a większość nazw podawana jest w dwóch językach.

Przy wstępie do większości obiektów historycznych i stanowisk archeologicznych należy uiścić stosowną opłatę. Koniecznie trzeba pamiętać, że Izraelczycy są restrykcyjni jeżeli chodzi o ubiór. W trakcie zwiedzania kościołów, synagog i meczetów nie do przyjęcia są sukienki bez rękawów, krótkie spódniczki i bluzki oraz szorty, niemniej niektóre obiekty oferują turystom nieprzygotowanym na zwiedzanie odpowiednie nakrycia. Szczególne zachowanie obowiązuje także w miejscach kultu religijnego, do których nie zawsze można wejść bez aprobaty uczestników obrzędów. Z wyczuciem należy podchodzić do fotografowania ludzi oraz uroczystości religijnych, natomiast robienie zdjęć obiektom wojskowym i żołnierzom jest zakazane.

Turyści powinni pamiętać, że kelnerzy w restauracjach przywykli  do wręczania rachunków z dopiskiem „obsługa nie jest wliczona w cenę”, nie ma także zwyczaju targowania się ze sprzedawcą, jeśli nie jest się zainteresowanym kupnem oraz dawania napiwku taksówkarzom, którzy nie zawsze są uczciwi wobec swoich klientów.

Przed wyjazdem do Izraela należy zorientować się w bieżącej sytuacji politycznej, ponieważ do niektórych terenów może być ograniczony dostęp lub w ogóle brak możliwości poruszania się między nimi.

Ważne informacje MSZ

Dokumentem uprawniającym do wjazdu i wyjazdu z Izraela jest paszport ważny przynajmniej 6 miesięcy. Na terenie Izraela bez wiz można przebywać 90 dni. O wjeździe na terytorium kraju decydują służby graniczne. Warto pamiętać, iż na teren Izraela nie można wjechać po wcześniejszej wizycie w niektórych krajach arabskich. Ten sam zapis obowiązuje w drugą stronę. Istnieje jednak możliwość poproszenia urzędnika w Izraelu o niestemplowanie paszportu przy przylocie i wylocie w celu otrzymania na osobnej karcie tzw. „flying viza”, dzięki której będzie można wjechać bez problemu do Izraela po wcześniejszym pobycie w krajach arabskich. Przekroczenie dozwolonego okresu pobytu, który wcześniej został określony stemplem w paszporcie, może być uznane za pobyt nielegalny, co przeważnie skutkuje aresztem i odmową wjazdu przy kolejnych wizytach. Należy również pamiętać, że ruch osobowy pomiędzy terytorium Izraela a terytoriami będącymi w kompetencji Palestyńskiej Władzy Narodowej bywa całkowicie wstrzymany przez izraelskie władze wojskowe, dlatego przed wyjazdem należy dokładnie zapoznać się z bieżącą sytuacją polityczną. Nie ma obowiązku meldunkowego, natomiast ze względu na uliczne kontrole izraelskich służb imigracyjnych i policji, należy stale mieć przy sobie dokumenty podróży.

Szczegółowe i aktualne informacje można znaleźć na stronie MSZ: www.msz.gov.pl lub na stronie ambasady polskiej w Tel Awiw www.telavivpl.org

Adresy polskich placówek konsularnych:

Ambasada Rzeczypospolitej Polskiej w Państwie Izrael
Izrael, Tel Awiw, Soutine 16, 64684
Tel.: +97 237253111 Faks: +97 235237806
telaviv.amb.sekretariat@msz.gov.pl
www.telavivpl.org

Tresc opisow dostarczana przez merlinx.

Instytut Polski w Tel Awiwie
Izrael, Tel Awiw, Weizmann 4, 64239
Tel.: +97236962053 Tel.: +97236962059 Faks: +97236962064
secretary@polishinstitute.org.il
www.polishinstitiute.org.il

Konsulat Honorowy Rzeczypospolitej Polskiej w Beer Shevie
Izrael, Beer Sheva, 14 Shenkar St., POB 2196, 46-120 Herzlia Pituach
Tel.: +972 99579997 Tel. dyżurny: +972 546618906 Faks: +972 99507061
jack@fliderbaum.com jack@beldor.com

Konsulat Honorowy Rzeczypospolitej Polskiej w Jerozolimie
Izrael, Jerozolima, 27, Jabotynsky St., 92-141

Aktywny wypoczynek

Wybrzeże wzdłuż Tel Avivu doskonale nadaje się do uprawiania sportów wodnych. Nad błękitną wodą niemal zawsze wznoszą się żagle kitesurferów, windsurfingów i jachtów, a z żywiołem wielkich fal zmagają się surferzy oraz narciarze wodni. Nieopodal plaż działa mnóstwo wypożyczalni sprzętów wodnych oraz szkółek, w których można podszkolić swoje umiejętności. W mieście znajduje się również wiele obiektów sportowych z boiskami do piłki nożnej, siatkówki i koszykówki, a także kompleksów, w których można jeździć na rolkach, deskorolkach i rowerach. Ponadto luksusowe hotele oferują swoim gościom centra SPA, fitness oraz prywatne baseny kąpielowe, a biura turystyczne organizują wyprawy nurkowe i jeep safari.

Wzgórza Golan

Izrael: Centralny Izrael , Ejlat , Hajfa , Jerozolima , Judea , Morze Martwe , Południowy Izrael , Północny Izrael , Samaria , Strefa Gazy , Tel Aviv , Wzgórza Golan

Wybierz region Centralny Izrael , Ejlat , Hajfa , Jerozolima , Judea , Morze Martwe , Południowy Izrael , Północny Izrael , Samaria , Strefa Gazy , Tel Aviv , Wzgórza Golan